راهنماتو- وقتی نام مازندران به میان میآید، بیشتر افراد سواحل دریای خزر، جنگلهای انبوه و هوای شرجی شهرهایی مانند بابلسر، محمودآباد، فریدونکنار یا نوشهر را به یاد میآورند. به همین دلیل، بسیاری تصور میکنند سفر به مازندران در تیر و مرداد، یعنی تحمل گرما و رطوبت بالا. اما این تصور تنها درباره نوار ساحلی استان درست است. کافی است از جادههای کوهستانی به سمت ارتفاعات البرز حرکت کنید تا با دنیایی کاملاً متفاوت روبهرو شوید؛ جایی که نسیم خنک کوهستان جای هوای شرجی را میگیرد و شبها حتی در اوج تابستان به لباس گرم نیاز خواهید داشت.
به گزارش راهنماتو، ارتفاع زیاد از سطح دریا، جنگلهای هیرکانی، چشمههای فراوان و جریان دائمی هوای کوهستانی باعث شده بسیاری از روستاهای ییلاقی مازندران تابستانهایی بسیار خنک داشته باشند. در برخی از این روستاها، خانههای قدیمی و حتی بسیاری از اقامتگاههای بومگردی هنوز هم کولر ندارند، زیرا دمای هوا در بیشتر ساعات شبانهروز به اندازهای مطبوع است که نیازی به سیستم سرمایشی احساس نمیشود.
اگر قصد دارید تابستان امسال به شمال سفر کنید اما از گرما و شلوغی شهرهای ساحلی فراری هستید، این روستاها میتوانند بهترین انتخاب باشند. در ادامه با هفت روستای خنک و ییلاقی مازندران آشنا میشویم که علاوه بر آبوهوای دلپذیر، هر کدام جاذبههای طبیعی، فرهنگی و گردشگری منحصربهفردی دارند.
۱. فیلبند؛ جایی که تابستان هم بوی پاییز میدهد
فیلبند، واقع در بخش بندپی شرقی شهرستان بابل، یکی از مرتفعترین روستاهای مازندران است و به همین دلیل لقب «بام مازندران» را به خود اختصاص داده است. این روستا در ارتفاعی نزدیک به ۲۳۰۰ متر از سطح دریا قرار دارد و اختلاف ارتفاع آن با دشتهای اطراف، باعث شده آبوهوایی کاملاً متفاوت از شهرهای ساحلی داشته باشد. در روزهایی که دمای هوای آمل یا بابل از ۳۵ درجه سانتیگراد فراتر میرود، هوای فیلبند همچنان خنک و دلپذیر است و شبها معمولاً دما به کمتر از ۲۰ درجه میرسد. به همین دلیل بسیاری از خانههای محلی و اقامتگاههای روستا اساساً به کولر مجهز نیستند و گردشگران شبها با پنجره باز یا حتی زیر پتو استراحت میکنند.
عامل اصلی این خنکی، تنها ارتفاع زیاد نیست. قرار گرفتن فیلبند در دامنههای شمالی البرز، جریان دائمی بادهای کوهستانی، پوشش گیاهی گسترده و وجود درههای عمیق اطراف، باعث میشود هوای گرم در این منطقه ماندگار نشود. همین شرایط، فیلبند را به یکی از خوشآبوهواترین مقاصد تابستانی ایران تبدیل کرده است.
فیلبند بیش از هر چیز به پدیده مشهور «اقیانوس ابر» شناخته میشود. در بسیاری از صبحهای تابستان، ابرها در درههای پاییندست جمع میشوند و روستا در ارتفاعی بالاتر از آنها قرار میگیرد؛ منظرهای که گویی خانههای روستا روی دریایی از ابر شناور هستند. علاوه بر این، مراتع سرسبز، چشماندازهای وسیع کوهستان، طلوع و غروب تماشایی، آسمان پرستاره شب و مسیرهای پیادهروی، این روستا را به بهشتی برای طبیعتگردان و عکاسان تبدیل کرده است.
از نظر امکانات گردشگری نیز فیلبند در سالهای اخیر پیشرفت خوبی داشته است. اقامتگاههای بومگردی، خانههای محلی، فروشگاههای کوچک و رستورانهای سنتی در روستا فعال هستند و محصولات محلی مانند عسل، لبنیات تازه و نان تنوری نیز در دسترس گردشگران قرار دارد. تنها نکته مهم این است که در تعطیلات تابستانی، بهویژه آخر هفتهها، فیلبند بسیار شلوغ میشود و بهتر است محل اقامت را از قبل رزرو کنید.
۲. جواهرده؛ ییلاقی مهآلود در ارتفاعات رامسر
اگر رامسر را عروس شهرهای ایران میدانند، جواهرده بدون تردید نگین کوهستانی آن است. این روستای زیبا در ارتفاع حدود ۲۰۰۰ متری از سطح دریا و در فاصله حدود ۳۰ کیلومتری جنوب رامسر قرار دارد. مسیر رسیدن به جواهرده از میان جنگلهای هیرکانی، رودخانههای پرآب و پیچوخمهای کوهستانی عبور میکند و خود جاده نیز یکی از جذابترین بخشهای سفر است.
با وجود فاصله نسبتاً کم از دریای خزر، اختلاف ارتفاع زیاد باعث شده دمای جواهرده در تابستان گاهی بیش از ۱۰ درجه از شهر رامسر کمتر باشد. شبهای خنک، مه صبحگاهی و وزش باد کوهستانی باعث شده بسیاری از خانههای قدیمی این روستا نیازی به کولر نداشته باشند. حتی در گرمترین روزهای مرداد نیز عصرها هوای مطبوع جواهرده گردشگران را به پیادهروی در کوچههای روستا یا نشستن کنار رودخانه دعوت میکند.
جواهرده تنها به خاطر آبوهوای خنکش مشهور نیست. جنگلهای انبوه، چشمههای طبیعی، آبشارهای کوچک، مراتع سرسبز و بازار محلی از مهمترین جاذبههای این روستا هستند. مسجد تاریخی جواهرده، گورستان قدیمی و صنایعدستی محلی نیز بخشی از هویت فرهنگی این منطقه را تشکیل میدهند. بسیاری از گردشگران صبح زود برای تماشای مهای که روی جنگلها مینشیند یا غروب خورشید از ارتفاعات اطراف، راهی جواهرده میشوند.
از نظر امکانات، جواهرده یکی از مجهزترین ییلاقهای مازندران است. انواع اقامتگاههای بومگردی، ویلاهای اجارهای، رستورانهای محلی و فروشگاههای مواد غذایی در روستا وجود دارد. اگرچه تابستان بهترین زمان سفر به جواهرده است، اما همراه داشتن لباس گرم را نباید فراموش کرد؛ زیرا اختلاف دمای روز و شب در این منطقه کاملاً محسوس است.
۳. سنگده؛ روستایی آرام در قلب جنگلهای هیرکانی
سنگده در بخش دودانگه شهرستان ساری قرار دارد و برخلاف فیلبند یا جواهرده، هنوز تا حد زیادی بکر و آرام باقی مانده است. این روستا در مسیر یکی از زیباترین جنگلهای هیرکانی قرار گرفته و به دلیل ارتفاع مناسب و احاطه شدن توسط جنگلهای انبوه، تابستانهایی معتدل و خنک دارد. در بیشتر شبهای تیر و مرداد، هوای سنگده آنقدر مطبوع است که بسیاری از خانههای روستایی بدون استفاده از کولر قابل سکونت هستند.
وجود درختان کهنسال، رودخانههای دائمی و چشمههای طبیعی نقش مهمی در تعدیل دمای این منطقه دارند. جنگل مانند یک سیستم طبیعی خنککننده عمل میکند؛ سایه درختان، تبخیر رطوبت از پوشش گیاهی و جریان هوای کوهستانی باعث میشود دمای سنگده نسبت به دشتهای اطراف چند درجه پایینتر باشد و خبری از گرمای آزاردهنده شهرهای ساحلی نباشد.
سنگده یکی از بهترین مقاصد برای علاقهمندان به طبیعتگردی، جنگلپیمایی و کوهنوردی است. مسیر صعود به قله شاهدژ، جنگلهای بکر، رودخانههای زلال، آبشارهای فصلی و چشماندازهای سرسبز، این روستا را به مقصدی محبوب برای سفرهای یک یا دو روزه تبدیل کرده است. در فصل تابستان نیز صدای پرندگان، هوای پاک و سکوت جنگل تجربهای متفاوت از شمال ایران را برای گردشگران رقم میزند.
اگرچه امکانات گردشگری سنگده به اندازه فیلبند یا جواهرده گسترده نیست، اما چند اقامتگاه بومگردی، خانههای محلی و فروشگاههای کوچک نیازهای اولیه مسافران را برطرف میکنند. همین سادگی و آرامش باعث شده سنگده برای کسانی که به دنبال دور شدن از شلوغی و تجربه زندگی روستایی هستند، یکی از بهترین انتخابهای تابستانی مازندران باشد.
۴. لاویج؛ روستایی جنگلی با هوای خنک و چشمههای آبگرم
لاویج یکی از معروفترین روستاهای ییلاقی شهرستان نور است که در دامنههای جنگلی رشتهکوه البرز و در ارتفاعی حدود هزار متر از سطح دریا قرار گرفته است. این روستا به دلیل قرار گرفتن در میان جنگلهای هیرکانی و دور بودن از نوار ساحلی، تابستانهایی بسیار معتدلتر از شهرهای اطراف دارد. هرچند دمای روز در برخی روزهای تیر و مرداد ممکن است کمی افزایش پیدا کند، اما رطوبت کمتر، سایهسار جنگل و وزش نسیم کوهستانی باعث میشود هوای لاویج بسیار دلپذیر باشد. شبها نیز دما به اندازهای کاهش پیدا میکند که بسیاری از خانههای قدیمی و اقامتگاههای بومگردی بدون کولر قابل استفاده هستند و تنها با باز گذاشتن پنجرهها میتوان از هوای طبیعی لذت برد.
شهرت اصلی لاویج به چشمههای آبگرم معدنی آن بازمیگردد؛ چشمههایی که سرشار از ترکیبات گوگردی هستند و بسیاری از گردشگران برای استفاده از خواص درمانی آنها به این روستا سفر میکنند. علاوه بر آبگرم، جنگلهای انبوه، آبشار حرام او، رودخانههای کوچک، باغهای میوه و چشماندازهای سرسبز، از مهمترین جاذبههای طبیعی لاویج به شمار میروند. پیادهروی در مسیرهای جنگلی، عکاسی از طبیعت و استراحت در فضای آرام روستا، از محبوبترین تفریحات گردشگران است.
لاویج از نظر امکانات گردشگری نیز شرایط مناسبی دارد. اقامتگاههای بومگردی، ویلاهای اجارهای، مجتمعهای آبگرم، رستورانهای محلی و فروشگاههای عرضه عسل، لبنیات سنتی و گیاهان دارویی در روستا فعال هستند. دسترسی آسان از شهر نور و نزدیکی به جادههای اصلی باعث شده این روستا به یکی از محبوبترین مقاصد سفرهای تابستانی در مازندران تبدیل شود. اگر قصد سفر به لاویج را دارید، بهتر است علاوه بر لباس تابستانی، یک لباس گرم سبک نیز همراه داشته باشید؛ زیرا شبهای این روستا حتی در مردادماه نیز خنک و مطبوع است.
۵. کندلوس؛ روستایی تاریخی که تابستان را خنکتر از همیشه تجربه میکند
کندلوس یکی از زیباترین و شناختهشدهترین روستاهای تاریخی مازندران است که در بخش کجور شهرستان نوشهر قرار دارد. این روستا در ارتفاعات البرز واقع شده و به همین دلیل تابستانهایی خنکتر از شهرهای ساحلی نوشهر، چالوس و نور دارد. اختلاف ارتفاع با مناطق جلگهای باعث میشود هوای کندلوس در بیشتر روزهای تابستان معتدل باشد و شبها نیز نسیم خنک کوهستان فضای روستا را دلپذیر کند. بسیاری از خانههای سنتی این روستا که با معماری بومی ساخته شدهاند، به گونهای طراحی شدهاند که گردش هوا در آنها بهخوبی انجام میشود و به همین دلیل نیازی به استفاده از کولر ندارند.
کندلوس تنها یک روستای خوشآبوهوا نیست، بلکه یکی از مهمترین مقاصد گردشگری فرهنگی مازندران نیز به شمار میرود. کوچههای سنگفرش، خانههای چوبی با سقفهای شیروانی، باغهای میوه، کوچههای پرگل و چشمانداز کوهستانی، فضایی آرام و دلنشین ایجاد کردهاند. مهمترین جاذبه روستا، موزه مردمشناسی کندلوس است که مجموعهای ارزشمند از اشیای تاریخی، ابزارهای سنتی و آثار فرهنگی مردم منطقه را در خود جای داده است. همچنین باغ گیاهان دارویی کندلوس، یکی از بزرگترین مجموعههای گیاهان دارویی ایران، هر سال گردشگران زیادی را به این روستا میکشاند.
امکانات گردشگری کندلوس نیز در سالهای اخیر توسعه یافته است. اقامتگاههای بومگردی، خانههای سنتی، رستورانهای محلی و فروشگاههای صنایعدستی و محصولات ارگانیک در اختیار مسافران قرار دارند. نزدیکی به جنگلهای هیرکانی و مسیرهای طبیعتگردی نیز فرصت مناسبی برای علاقهمندان به پیادهروی و عکاسی از طبیعت فراهم میکند. سفر به کندلوس، ترکیبی از طبیعت، تاریخ و آبوهوای خنک را در اختیار گردشگران قرار میدهد.
۶. بلده؛ منطقهای کوهستانی با شبهای سرد تابستان
بلده در جنوب شهرستان نور و در یکی از مرتفعترین مناطق مسکونی مازندران قرار دارد. این منطقه که مجموعهای از روستاهای ییلاقی را در بر میگیرد، به دلیل ارتفاع زیاد از سطح دریا و قرار گرفتن در قلب رشتهکوه البرز، تابستانهایی بسیار خنک دارد. اختلاف دمای قابل توجه میان بلده و شهرهای ساحلی مازندران باعث شده بسیاری از خانههای قدیمی این منطقه حتی امروزه نیز بدون کولر ساخته شوند. در بیشتر شبهای تابستان، دمای هوا آنقدر کاهش پیدا میکند که بسیاری از مسافران از پتو یا لباس گرم استفاده میکنند.
بلده علاوه بر آبوهوای مطبوع، یکی از مناطق تاریخی و طبیعی ارزشمند استان نیز محسوب میشود. مهمترین جاذبه آن، قلعه تاریخی پولاد است که بر فراز ارتفاعات منطقه قرار گرفته و چشمانداز وسیعی از درهها و کوهستانهای اطراف را پیش روی بازدیدکنندگان قرار میدهد. مراتع سرسبز، رودخانه نور، چشمههای کوهستانی، باغهای گردو و سیب و مسیرهای متعدد کوهنوردی، از دیگر جاذبههای این منطقه هستند. در روزهای صاف تابستان، هوای پاک و آسمان آبی بلده، آن را به مقصدی محبوب برای طبیعتگردان و علاقهمندان به عکاسی تبدیل میکند.
هرچند بلده نسبت به برخی ییلاقهای مشهور مازندران خلوتتر است، اما امکانات مناسبی برای گردشگران دارد. اقامتگاههای بومگردی، خانههای روستایی، فروشگاههای محلی و رستورانهای کوچک در منطقه فعالیت میکنند. اگر به دنبال سفری آرام، به دور از شلوغی و همراه با هوای خنک کوهستان هستید، بلده میتواند یکی از بهترین انتخابهای شما در تابستان باشد.
۷. یوش؛ زادگاه نیما یوشیج با تابستانهایی خنک و دلپذیر
نام یوش بیش از هر چیز با نیما یوشیج، پدر شعر نو فارسی، گره خورده است؛ اما این روستای تاریخی تنها برای علاقهمندان به ادبیات جذاب نیست. یوش در بخش بلده شهرستان نور و در ارتفاعات البرز قرار دارد و به دلیل موقعیت کوهستانی خود، یکی از خوشآبوهواترین روستاهای مازندران در فصل تابستان به شمار میرود. اختلاف ارتفاع با نواحی ساحلی باعث شده هوای این روستا در روزهای گرم سال همچنان مطبوع باشد و شبها نیز نسیم کوهستانی دمای هوا را به شکل محسوسی کاهش دهد. به همین دلیل بسیاری از خانههای سنتی یوش، مانند گذشته، بدون کولر مورد استفاده قرار میگیرند.
مهمترین جاذبه گردشگری یوش، خانه تاریخی نیما یوشیج است؛ بنایی متعلق به دوره قاجار که امروزه به موزه تبدیل شده و بسیاری از وسایل شخصی، دستنوشتهها و یادگارهای این شاعر بزرگ را در خود جای داده است. اما جذابیت یوش تنها به این خانه محدود نمیشود. کوچههای سنگی، باغهای گردو و سیب، رودخانههای کوهستانی، چشمههای زلال و چشمانداز قلههای البرز، فضایی آرام و دلنشین برای گردشگران فراهم کردهاند. پیادهروی در بافت قدیمی روستا و تماشای معماری سنتی خانهها، تجربهای متفاوت از سفر به شمال ایران خواهد بود.
یوش امکانات مناسبی برای اقامت و گردشگری دارد و در سالهای اخیر چند اقامتگاه بومگردی و خانه محلی نیز در آن راهاندازی شده است. نزدیکی این روستا به بلده و جادههای کوهستانی البرز، امکان بازدید از دیگر جاذبههای طبیعی منطقه را نیز فراهم میکند. اگر به دنبال مقصدی هستید که در آن طبیعت، فرهنگ، تاریخ و آبوهوای خنک در کنار هم قرار گرفته باشند، یوش یکی از بهترین گزینههای سفر تابستانی در مازندران خواهد بود.
