راهنماتو- رژیمهای غذاییِ بدونِ کربوهیدرات یا حاوی کربوهیدارتِ کم در سالهای اخیر بسیار رواج پیدا کردهاند که باعث شده از سبزیجاتی مثل سیبزمینی که حاوی کربوهیدارت بالایی است، به نفعِ سایر سبزیجات غفلت شود.
به گزارش راهنماتو، درواقع، تحقیقات پیشین نشان داده بودند که سیبزمینی ممکن است تأثیرات منفی روی سلامتی داشته باشد که یکی از این تأثیرات، افزایشِ احتمال دیابت نوع دوم است.
اما، تحقیق جدیدی که توسطِ دانشگاه ادیث کوان در دانمارک، انجام شده است، نشان میدهد که هرچند سیبزمینی ممکن است همه فوایدی که سبزیجات دیگر از آن برخوردارند را نداشته باشد ـ مثلِ توانایی کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع دوم ـ اما مشکلاتی که گفته شده به دلیل مصرف سیبزمینی برای سلامتی رخ میدهد، تا حد زیادی مرتبط با نحوه آمادهسازی سیبزمینی و چیزهای دیگری است که به همراه آن مصرف میشود.
بیشاز 54000نفر نفر در دانمارک طی تحقیقی بلندمدت با عنوانِ مطالعه رژیم دانمارکی، سرطان و سلامت، هر روز رژیم غذاییشان را به محققان گزارش میدهند. محققان به هدایت دکتر نیکولا بوندونو، از مؤسسه تحقیقات نوآوری سلامت و تغذیه از دانشگاه ادیث کوان، این دادهها را دوباره تحلیل کرده و دریافتند افرادی که بالاترین مقدار سبزیجات را مصرف کرده بودند، در مقایسه با آنهایی که کمترین میزان از سبزیجات را مصرف کرده بودند، 21درصد کمتر دچار بیماری دیابت نوع دوم شده بودند.
پاتیک پوخارِل، دانشجوی دکترا در این دانشگاه، در دنباله تحلیلهایی که روی این یافتهها انجام داد، به این نتیجه رسید که هرچند سیبزمینی تأثیرات مشابهی روی پیشگیری از دیابت نوع دوم ندارد اما تأثیر منفی هم روی سلامتی ندارد. نقشِ سیبزمینی خنثی است.
او میگوید: «در مطالعاتی که در گذشته انجام شده بود، بین مصرف سیبزمینی، فارغ از اینکه چگونه طبخ و مصرف میشود، و احتمال ایجاد دیابت، ارتباطِ مثبت گزارش شده بود. اما ما دریافتیم که اینطور نیست.»
او توضیح داد: «در دانمارک مردم سیبزمینی را به شکلهای متفاوتی آماده میکنند؛ ما در مطالعه خود توانستیم بینِ نحوه آمادهسازی سیبزمینی تمایز قائل شویم. وقتی سیبزمینی آبپز را از پوره سیبزمینی، سیبزمینی سرخکرده و چیپسِ سیبزمینی جدا کردیم، به این نتیجه رسیدیم که سیبزمینی آبپز با افزایش احتمال دیابت نوع دوم مرتبط نیست. این نوع سیبزمینی هیچ تأثیری روی دیابت نداشت.»
پوخارل تأکید میکند که الگوهای رژیم بسیار اهمیت دارند. او توضیح میدهد: «در مطالعه ما، کسانی که مقادیر زیادی سیبزمینی مصرف کرده بودند، همانهایی بودند که کره، گوشت قرمز و نوشیدنیهای شیرین زیادی هم مصرف کرده بودند که همگی میتوانند خطر ابتلا به دیابت نوع دوم را افزایش دهند.»
«با در نظر گرفتن اثر این الگوها، میبینیم که سیبزمینیِ آبپز اثری روی دیابت ندارد. فقط سیبزمینی سرخکرده و پوره سیبزمینی، به علتِ استفاده از کره، خامه و مواردی مشابه، با ایجاد دیابت نوع دوم مرتبط بود.»
سیبزمینی بخورید
پوخارل میگوید یافتههای این مطالعه نشان میدهند که سبزیجات در کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع دوم نقش مهمی دارند زیرا مشارکتکنندگانی که سبزیجات برگسبز و چلیپایی مانند اسفناج، کاهو، بروکلی و گلکلم مصرف کرده بودند، احتمال ابتلا به دیابت نوع دوم را به طرز چشمگیری در خود کاهش داده بودند.» او میگوید: «مهم است که جمعیت بدانند مصرف سبزیجات خطر ابتلا به دیابت نوع دوم را کاهش میدهد و نباید از مصرف سبزیجات غفلت کرد.»
«ما میدانیم که سیبزمینی تأثیری روی دیابت نوع دوم ندارد، اما سیبزمینی، چنانچه به روشی درست طبخ شود، باعثِ ابتلا به دیابت نوع دوم هم نمیشود. درواقع مصرف سیبزمینی روی دیابت خنثی است. ما باید سیبزمینی و سایر سبزیجات را به لحاظِ پیامهایی که درباره پیشگیری از بیماریها دارند از هم تفکیک کنیم. اما جایگزین کردنِ غلات تصفیهشده مانند برنج سفید و پاستا با سیبزمینی، برای سلامتی مفیدتر است زیرا سیبزمینی حاوی فیبر و سایر مواد مغذی است که به کیفیت سلامتی کمک میکند.»
پوخارل میگوید: «مردم اغلب درباره بد بودنِ کربوهیدراتها برای سلامتی صحبت میکنند اما نوعِ کربوهیدارت است که تعیینکننده است. سیبزمینی آبپز در مقایسه با برنج سفید، در زمره کربوهیدارتهای باکیفیت قرار میگیرد. اما حواستان باشد که چگونه آن را طبخ میکنید. سیبزمینی را سرخکرده یا پوره با مواد افزوده مصرف نکنید. فقط سیبزمینی را در آب بپزید و مثلِ سایر سبزیجات سبز یا غذاهای دیگر آن را مصرف کنید. و لازم نیست که همیشه در کنار گوشت قرمز سیبزمینی مصرف کنید.»
