راهنماتو- آیا لبخند ساختگی باعث می شود احساس شادی بیشتری داشته باشیم؟ این سوال از زمانی که طبیعتشناس مشهور چارلز داروین کتابی در این زمینه در سال 1872 منتشر کرد، مورد بحث قرار گرفت. داروین مینویسد: «بیان آزادانه با نشانههای بیرونی یک احساس، آن را تشدید میکند... حتی شبیهسازی یک احساس، آن را در ذهن ما بیدار میکند».
فرهنگ عامه نیز این ایده را تایید و تداوم بخشیده است. به عنوان مثال، آهنگ موفق نات کینگ کول در سال 1954 به نام «لبخند» حاوی این شعر بود: «لبخند بزن، اگرچه قلبت درد میکند [...] متوجه میشوی که زندگی کماکان ارزشمند است/اگر فقط لبخند بزنی».
اولین مطالعات درباره تأثیر لبخند مصنوعی بر شادی
اما آیا این تصور رایج از دیدگاه بررسی های علمی نیز چنین تاییدی می گیرد؟ در مطالعهای در سال 1988 از افراد خواسته شد تا یک خودکار را با دندانهای خود برای شبیهسازی لبخند یا با لبهای خود برای شبیهسازی یک حالت خنثی نگه دارند. این مطالعه نشان داد که لبخند زدن بدون آگاهی باعث میشود افراد با نمایش یک کارتون بیشتر احساس سرگرمی کنند.
با این حال، یک متاآنالیز در سال 2016 که داده های 17 مطالعه را با استفاده از ترفند «قلم در دهان» گردآوری کرد، نشان داد که یافته های قبلی را نمی توان تکرار کرد. محققان طی سالها مطالعات دیگری را با روشهای مختلف انجام دادهاند تا بررسی کنند حرکات روی صورت ما چگونه بر احساس ما تأثیر میگذارد. یک بررسی در سال 2019 از 138 مطالعه نشان داد که در واقع لبخند بر احساسات افراد تأثیر میگذارد، اما تأثیر آن اندک است.
یک مطالعه جدید درباره لبخند مصنوعی
در یک مطالعه جدید، محققان هزاران نفر را از سرتاسر جهان استخدام کرده اند تا دوباره اثر لبخندهای ساختگی را آزمایش کنند. در این مطالعه که در نشریه معتبر Nature Human Behavior منتشر شد، از حدود 3800 داوطلب از 19 کشور خواسته شد که با استفاده از چندین دستور مختلف لبخند بزنند یا حالت خنثی خود را حفظ کنند و سپس شادی خود را ارزیابی کنند.
اگر داوطلبان می دانستند که محققان در حال مطالعه چه چیزی هستند، این می توانست بر نحوه ارزیابی آنها تأثیر بگذارد. به همین دلیل، محققان ماهیت آزمایشها را از داوطلبان پنهان کردند. در واقع، آنها وانمود کردند که در حال مطالعه چگونگی تأثیر حرکات کوچک و حواس پرتی بر توانایی های حل مسائل ریاضی هستند.
پس از هر آزمایش (شامل تکالیف فریب)، شرکت کنندگان یک مسئله ریاضی ساده، یک پرسشنامه شادی و اضطراب، و یک نظرسنجی خشم، خستگی و سردرگمی را تکمیل کردند تا هدف مطالعه مبهم باقی بماند. محققان مینویسند: «نتایج نشان میدهد که بازخورد چهره نه تنها میتواند احساس شادی مداوم را تقویت کند، بلکه احساس شادی را در زمینههای خنثی دیگری نیز آغاز میکند. در واقع، نتایج نشان داد که اثر شادی هم در حضور و هم در غیاب محرکهای هیجانی پدیدار میشود».
محققان می نویسند که لبخند ساختگی می تواند بر خلق و خوی ما تأثیر بگذارد زیرا افراد استنباط می کنند که به دلیل لبخند زدن خوشحال هستند یا به این دلیل که لبخند زدن به طور خودکار فرآیندهای بیولوژیکی مرتبط با احساسات را فعال می کند. بنابراین، آیا می توانید هر روز صبح با لبخند زدن در آینه به مدت پنج ثانیه حال خود را بهتر کنید؟ اگرچه پاسخ آن هنوز جای بحث دارد اما در نهایت «بله، این کار می تواند حال شما را بهتر کند».