راهنماتو- از نظر رواقیون، هدف از زندگی زیستن در هماهنگی با طبیعت بود. این کار، برای مثال، نیازمندِ ذهن‌آگاهی و حضور درلحظه، به جای اجازه دادن به ترس بود که معمولاً «اما اگرهایی» را برای فاجعه‌سازی تولید می‌کند و باعث می‌شود که حتی توانمندترین افراد، وقتی نمی‌توانند راه‌شان را برای گذر از هر مشکلی که وجود دارد، پیدا کنند و پیروزی‌ای را که ممکن است درچندقدمی‌شان باشد، تصور کنند؛ خیلی سریع شانه خالی کنند.
به گزارش راهنماتو، رواقیون فهمیده بودند که بهرحال «ناملایمات و خرابکاری‌ها» در زندگی رخ می‌دهد. ما دچار بیماری و آسیب می‌شویم. عزیزان‌مان را از دست می‌دهیم. قلب‌مان در روابطِ عاشقانه می‌شکند. آن‌ها حتی یک‌لحظه هم نمی‌خواستند واکنش‌های عاطفی هنجاری که افراد ممکن است به این وقایع نشان دهند را انکار کنند. اما با کشت‌دادنِ تواناییِ جدا کردنِ حقایق از احساسات، یک قدم مهم رو به جلو برداشتند.
فیلسوفِ معروف رواقیِ یونان، اِپیکتِتوس، جمله‌ای معروف دارد که می‌گوید «چیزها نیستند که ما را غمگین می‌کنند بلکه قضاوت‌های ما درباره آن چیزها هستند که ناراحت‌مان می‌کنند.» تواناییِ «چیزها» برای غمگین‌کردنِ ما به معنایی که ما به آن چیزها منسوب می‌کنیم، بستگی دارد.
برای مثال، اگر باور داشته باشیم که زیستن با ویروس اچ‌آی‌وی، شرم‌آور است و «اثبات می‌کند» که شخصی که اچ‌آی‌وی دارد به لحاظِ اخلاقی محکوم است و نهایتاً در آتش جهنم می‌سوزد، دیگر چه انگیزه‌ای برای این فرد باقی می‌ماند تا به دنبال درمان برود و مرتب به پزشک معالج سر بزند؟
آدم‌هایِ اچ‌آی‌وی‌مثبتی هستند که باور دارند «شایستۀ» قضاوت الهی‌اند و داروهای نجات‌بخش‌شان را مصرف نمی‌کنند زیرا فکر نمی‌کنند که لیاقت زندگی را داشته باشند. اما برخی دیگر سعی می‌کنند که قابِ جدیدی به این موقعیت ببخشند و داستان را متفاوت تعریف کنند. آن‌ها به حقایقِ یک موقعیت می‌پردازند و خودشان را از قضاوت‌های ارزشی‌ای که برخی ممکن است درباره‌شان داشته باشند، منفک می‌کنند.
حقایق این‌ها هستند: من انسانی هستم که در یک دنیایِ فیزیکیِ خطرناک زندگی می‌کنم. من می‌خواستم عشق و میل را تجربه کنم، زیرا انسانم. ضربه‌های روحیِ من قضاوت‌های من را مختل کرد و باعث شد رفتارهای پرخطری را در پیش بگیرم که باعث شد ویروسِ نقصِ سیستمِ ایمنی را بگیرم.
پزشکان می‌گویند که بهترین کار در مورد بیمارانِ اچ‌آی‌وی‌مثبت این نیست که مدام شیوه ابتلا شدن به بیماری را در ذهن‌شان مرور کنند بلکه مهم است که فقط روی چگونه زیستن با این ویروس تمرکز کنند.
اپیکتتوس خودش هم یک پای معلول داشت و به دانشجویانش آموخت که با بیماری کنار بیایند. او به دانشجویانش می‌گفت که بیماری بدنِ ما را محدود می‌کند اما نمی‌تواند آزادی ما را محدود کند مگر آنکه خودمان بخواهیم.
دونالد رابرتسون، روان‌درمان‌گرِ رفتاری-شناختی، و نویسنده کتاب «مثلِ یک امپراتوریِ رومی بیندیش»، می‌گوید که اپیکتتوس، «آنقدرها که از ناتوانی از بال و پر درنیاوردن و پرواز نکردن ناخرسند بود از پای فلج ناخرسند نبود ـ او صرفاً پای فلج را یکی از چیزهایی در زندگی می‌دانست که فراتر از کنترل و اختیارش بود.»
سفرِ قهرمان در فلسفه رواقیون اهمیت دارد. مرور خاطرات و دست‌نوشته‌های روزانه برای فهم آنکه کجاها دچار فقدان و ضربات روحی شده‌ایم، به ما یاد‌آوری می‌کند تا اینجا راهی طولانی آمده‌ایم و استقامت را آموخته‌ایم. این کار به ما اعتماد‌به‌نفسی می‌دهد تا خودمان، زندگی و مرگ را از زوایای تازه ارزیابی کنیم.
این بررسی خویشتن در فلسفه رواقیون مرکزی است. این کار تلاش برای هم آن است که چرا کاری را انجام می‌دهیم، چرا فکرِ خاصی را داریم و چرا این‌گونه احساسی داریم و چطور می‌توانیم بخش‌هایی از خودمان را که با بخش‌های دیگرمان در هماهنگی به سر نمی‌برد، تعمیر کنیم. این یعنی حقایق را دوباره چارچوب‌بندی کنیم، نه آنکه قضاوت‌ها درباره آن حقایق را ارزش‌گذاری کنیم.
رابرتسون می‌نویسد: «با تفکر عمیقِ روزمره درباره ارزش‌های‌مان و تلاش برای توصیفِ دقیق آن‌ها، می‌توانیم احساس روشن‌تری از مسیریابی در زندگی ایجاد کنیم.» او پیشنهاد می‌کند که این پرسش‌ها را از خودتان بپرسید:
درنهایت مهم‌ترین چیز در زندگی‌تان چیست؟
من دوست دارم زندگی‌ام از چه چیزی حمایت کند یا چه چیزی را بازتاب دهد؟
من دوست دارم بعد از مرگم چگونه به خاطر آورده شوم؟
با چه نوع آدم‌هایی دوست دارم در زندگی‌ام ارتباط داشته باشم؟
چه نوع شخصیتی می‌خواهم داشته باشم؟
دوست دارم روی سنگ قبرم چه چیزی نوشته شود؟
به محضِ اینکه ارزش‌های اصلی در زندگی‌تان را به‌صورت شفاف مطرح کردید، آن‌ها را با فضایلِ اصلیِ رواقی شاملِ خرد، عدالت، شجاعت و اعتدال مقایسه کنید.
یکی از مهم‌ترین راه‌هایی که می‌توانیم بفهمیم این ارزش‌ها و فضایل را چگونه داریم زندگی می‌کنیم، آن است که بدانیم چطور با تجربه‌های سختی مثلِ ازدست‌دادنِ عزیزی در اثر مرگ کنار می‌آییم. رابرتسون می‌گوید که مارکوس آرلیوس، امپراتور رواقی رومی، از تجربه‌های متعدد فقدان و عزاداری مرگِ عزیزانش آموخته بود که مرگ بخشی طبیعی و اجتناب‌ناپذیر از زندگی است. این پذیرش، دیدگاه او را درباره تجربه غم تغییر داده بود.
او هم‌چنان اشک می‌ریخت و عزاداری می‌کرد اما این کار را عاقلانه انجام می‌داد. او با مشت‌کوبیدن به هستی و شکایت از چراییِ این غم‌ها، غمِ فقدان را سنگین‌تر از آنچه که هست نمی‌کرد.
خرد که مهم‌ترین ارزش رواقیون است در درک این نکته نهفته است که ما موجوداتِ دورافتاده از همی نیستیم که هستی مدام می‌خواهد آن‌ها را آزار دهد بلکه بخشی از یک شبکه به‌هم‌پیوسته از حیات هستیم که مدام در حالِ تازه شدن است. این درکی آزادی‌بخش است زیرا به ادامه زندگی بر اساسِ اصول آرامش‌بخش کمک می‌کند و به ما شجاعتی می‌بخشد تا آنچه را که می‌توانیم تغییر دهیم، آنچه را نمی‌توانیم تغییر دهیم بپذیریم، و خرد کافی برای فهمِ تفاوت این دو را داشته باشیم.
