راهنماتو- مطالعه‌ای که به اهتمامِ یک تیمِ تحقیقاتی بین‌المللی به هدایت دانشمندانی از دانشگاهِ توبینگن و مرکزِ مطالعاتِ فرگشت انسان و محیطِ دیرینۀ سنکنبرگ انجام و نتایج آن در نشریه Quaternary Science Reviews منتشر شده است، از نخستین اثر پای انسان که تاکنون در آلمان شناسایی شده پرده برداشته است.
به گزارش راهنماتو، این ردپاها در مجموعه محوطه پارینه‌سنگیِ شونینگن در ساکسونیِ سفلی پیدا شده‌اند که قدمت آن تقریباً به 300000سال قبل برمی‌گردد. این ردپاها احتمالاً به گونه‌ای از جنسِ انسان به نامِ هومو هایدلبرگی تعلق دارد که چندین ردپای حیوان آن را احاطه کرده و در مجموع تصویری از اکوسیستم آن زمان را ارائه می‌دهند.
در میانِ جنگلی تُنُک از درختان توس و کاج با علف‌هایی که در زیر درختان روییده است، یک دریاچه نشسته که چند کیلومتری دارازا و چندصدمتری پهنا دارد. در کناره‌های گل‌آلود آن، گلههای فیل، کرگردن و زوج‌سُمان برای آب‌خوردن یا شنا کردن دور هم جمع می‌شوند. وسطِ این منظره یک خانواده کوچک از «انسانِ هایدلبرگی» وجود دارد؛ گونه‌ای از انسان که سال‌ها پیش منقرض شده است.
نویسنده ارشد این مقاله، دکتر فلاویو آلتامورا، از دانشگاه توبینگن، توضیح می‌دهد: «منظره شونینگن در ساکسونی سفلی احتمالاً 300000سال قبل این شکلی بوده است. برای نخستین‌بار، ما تحقیقاتِ دقیقی بروی فسیلِ ردپاها که از دو محوطه در شونینگن به دست آمده‌اند، انجام دادیم.»
«این ردپاها، به همراهِ اطلاعاتی که تحلیل‌های رسوب‌شناسی، باستان‌شناسی، دیرینه‌شناسی و دیرینه‌گیاه‌شناسی در اختیار ما گذاشته است، بینشی را درباره محیطِ دیرینه و پستاندارانی که زمانی در این ناحیه زندگی می‌کردند، به ما ارائه می‌دهد.» در میانِ آثار به جای مانده، سه ردپا وجود دارد که با ردپای انسان‌تبارها هم‌خوانی دارد. با قدمتی در حدود 300000سال، این ردپاها قدیمی‌ترین ردپاهای انسان هستند که تاکنون در آلمان شناسایی شده و احتمالاً توسطِ هوموهایدلبرگی‌ها برجای مانده‌اند.»
دانشمندان دو مورد از ردپاهای انسانی در شونینگن را به افرادِ جوانی منسوب کرده‌اند که در گروه‌های کوچکی متشکل از سنین مختلف از منابع دریاچه استفاده می‌کردند.
آلتامورا می‌گوید: «انواعی از گیاهان، میوه‌ها، برگ‌ها، ریشه‌ها و قارچ‌ها وابسته به فصل در اطراف دریاچه در دسترس بودند. یافته‌های ما تأیید می‌کند که این گونه انسانیِ منقرض‌شده در اطراف دریاچه و رودخانه‌هایِ کم‌عمق زندگی می‌کرده است. این را از سایر ردپاهایی که در محوطه‌های متعلق به دورانِ پلیوستوسن پایینی و میانی به دست آمده است، می‌دانیم.»
چندین ردپایی که در شونینگن پیدا شده تصویری کلی از زندگی روزمره از یک خانه را در اختیار محققان قرار می‌دهد و می‌تواند اطلاعاتی درباره رفتار و ترکیبِ اجتماعیِ گروه‌های انسان‌تبار، همین‌طور، تعاملاتِ فضایی و هم‌زیستی آن‌ها با گلههای فیل و سایر پستانداران را در اختیار آن‌ها قرار دهد.
آلتامورا می‌گوید: «بر اساسِ ردپاها، شاملِ آن‌هایی که متعلق به کودکان و جوان‌ترهاست، می‌توان گفت که این احتمالاً یک گشت‌وگذارِ خانوادگی بوده نه گروهی از شکارچیانِ بزرگسال که به دنبال شکار آمده بودند.»
این تیم تحقیقاتی علاوه بر ردپاهای انسان، مجموعه‌ای از ردپاهای فیل‌ها را که به گونه منقرض‌شده Palaeoloxodon antiquus منسوب شده‌اند، بررسی کرده است. این گونه با عاج‌هایی راست بزرگ‌ترین موجود خشکی در آن دوران بود که نرهای بالغ آن تا 13تُن وزن داشتند.
دکتر جوردی سُرانگِلی، ناظرِ کاوش‌ها در شونینگن، می‌گوید: «ردپاهای فیل‌هایی که در شونینگن پیدا شده تا 55سانتی‌متر طول دارد. ما هم‌چنین تکه‌های چوب را در این آثار برجای مانده پیدا کردیم که توسطِ حیوانات به داخلِ خاک فشرده شده بودند. یک ردپا نیز از یک گونه کرگدن با نامِ Stephanorhinus kirchbergensis یا Stephanorhinus hemitoechus پیدا شده که اولین ردپای هر یک از این گونه‌های پلیوستوسن است که در اروپا شده است. »
