فرادید نوشت؛ سربازان آلمانی، سازندگان اولیۀ ساختمان، یا مددکارانی که میخواستند کودکان یهودی را نجات بدهند؛ هیچ کس نمیداند کدامیک از اینها این نقاشیها را در زیرزمین ساختمان 80 سالۀ دادگاه ورشو کشیدهاند.
کشف مجموعهای از نقاشیها در زیرزمین دادگاه ایالتی ورشو در لهستان، مورخان را همزمان هیجانزده و سردرگم کرده است. این نقاشیها که در جریان یک فعالیت بازسازی کشف شدند، صحنههایی شاد و دلپذیر و گاهی عجیب و غریب را به تصویر کشیدهاند.
در یکی از این نقاشیها که روی دیوارها ترسیم شدهاند، یک مرد سبیلوی چینی را در حال کشیدن یک کالسکۀ چینی میبینیم، در حالی که آنطرفتر یک زن با چتر آفتابی در حال قدم زدن کنار رودخانه است.
نقاشی دیگر، یک مرد عضلانی و نیمهعریان را نشان میدهد که مشغول بازی کردن با یک سگ است، در حالیکه یک دختر جوان مشغول تماشای آنهاست. نقاشیهای دیگر نیز صحنههایی از گلها و پرندگان رنگارنگ را نشان میدهند.
ساختمان دادگاه
عدهای هم معتقدند نقاشیها کارکرد جهتیابی داشتهاند و برای راهنمایی کودکان یهودی برای عبور از زیرزمین و رفتن به سمت محلۀ لهستانیها کشیده شده بودند. اما این نظر هم وجود دارد که اصلا این آثار کار سربازان آلمانی است که در زمانهای فراغتشان روی دیوارهای محل استقرارشان نقاشی میکشیدند.
واقعیت هر چه که باشد، باید گفت این نقاشیها راز دیگری به رازها و معماهای حل نشدۀ دوران جنگ جهانی اضافه کردهاند.